Eirenis modestus (Eirenis modesta) (Martin, 1838)
rodzina: węże właściwe (Colubridae)
podrodzina: Colubrinae
Występowanie:
Pojedyńcze stanowiska tego gatunku stwierdzono na europejskim wybrzeżu Turcji i zachodnim wybrzeżu Morza Kaspijskiego (Dagestan). Występuje także na greckich wyspach przyległych do tureckiego wybrzeża Azji Mniejszej. Główny zasięg tego gatunku obejmuje Turcję, Gruzję, Armenię i Azerbejdżan oraz północny Iran.
Cechy morfologiczne:
Dojrzałe płciowo osobniki tego gatunku osiągają maksymalnie długość do 60 cm, przeważnie jednak nie więcej niż 50 cm. Grzbiet ciała ma zabarwienie szare, szarożółte lub piaskowożółte. Poszczególne łuski na grzbiecie są jaśniejsze pośrodku niż na swoich krawędziach. Wzór na ciele tego wężą ograniczony jest do grzbietu i boków głowy. Głowa pokryta jest ciemnymi (u młodych czarnymi) plamami, tworzącymi razem z jasnymi (żółtopomarańczowymi do jasnożółtymi) wąskimi plamami charakterystyczny rysunek przypominający "owadzie skrzydełka". Boki głowy pokryte są drobnymi, jasnymi i ciemnymi plamami. Spód ciała jest białawy do jasnoszarego, błyszczący. Ciało tego węża jest dość smukłe, zakończone cienkim ogonem, stanowiącym u samców 32%, a u samic - 26% długości całego ciała. Głowa jest niewyodrębniona z tułowia, ukośnie spłaszczona w kierunku końca pyska. Szczęka górna jest wyraźnie wysunięta nad szczękę dolną. Oczy mają okrągłe źrenice i żółtawe tęczówki. Łuski na grzbiecie są gładkie (niewręgowane), wypukłe, ułożone po 17 (znacznie rzadziej 19) w każdym ukośnie załamanym rzędzie. Liczba tarczek na brzuchu wynosi u samic 170 - 191, a u samców 155 - 183 sztuk. Liczba tarczek na spodzie ogona wynosi u samic 60 - 74, a u samców 62 - 81 par.
Preferowane siedliska:
Zamieszkuje zarówno niziny, jak i góry do 2000 m n.p.m. (Anatolia - Turcja), przeważnie jednak pionowy zasięg tego gatunku nie przekracza 1600 - 1800 m n.p.m. Węża tego można znaleźć na suchych, kamienistych obszarach, z rzadka porośniętych krzakami. Występuje również na nieużytkach rolnych i w okolicach gruntów uprawnych.
Tryb życia:
Gatunek ten prowadzi lądowy, skryty tryb życia. Nie jest jadowity. Najłatwiej można go znaleźć pod kamieniami (szczególnie stosunkowo małymi i płaskimi). Często wiele osobników tego gatunku może zamieszkiwać norę pod tym samym kamieniem. Poza kryjówką spotykany jest o zmierzchu lub rano, kiedy to czasami wygrzewa się na słońcu. Sen zimowy Eirenis modestus przypada na okres od września - października do marca - maja.
Pożywienie:
Zjada różne bezkręgowce: owady, skorpiony, skolopendry oraz małe jaszczurki.
Rozmnażanie:
W czerwcu lub lipcu samica składa jaja w liczbie od trzech do ośmiu sztuk, o długości 31 - 38 mm. Młode wylęgają się w wrześniu. Mają wtedy ok. 10 - 12 cm długości.
Podgatunki:
brak.
Literatura:
- Trutnau L. (1981) - Schlangen im Terrarium, Band 1: Ungiftige Schlangen, - Ulmer,
Stuttgart, 200 pp.
- Gruber U. (1989) - Die Schlangen Europas und rund ums Mittelmeer.- Kosmos,
Stuttgart, 248 pp.
- Bohme W. (ed). (1993) - Handbuch der Reptilien und Amphibien Europas, Band 3:
Schlangen (Serpentes) I (Typhlopidae, Boidae, Colubridae 1: Colubrinae). - AULA -
Verlag, Wiesbaden, 479 pp.
- Arnold E.N., Burton J. A. (1992) - A Field Guide to the Reptiles and Amphibians of
Britain and Europe.- Collins, London, 272 pp.
© Copyrights by Joanna Mazgajska 2005