Podarcis lilfordi (Gunther, 1874)

rodzina: jaszczurki właściwe (Lacertidae)

Występowanie: Jaszczurka ta zamieszkuje jedynie Baleary (Majorkę i Minorkę, Cabrerę i kilka mniejszych wysepek).

Cechy morfologiczne: Dojrzałe płciowo osobniki tego gatunku osiągają długość do 22,5 cm. Wyglądem zewnętrznym Podarcis lilfordi bardzo przypomina inną blisko spokrewnioną jaszczurkę, o bardzo podobnym zasięgu geograficznym - Podarcis pityusensis.
Podarcis lilfordi ma bardzo zmienne zabarwienie i rysunek ciała. Grzbiet ciała może mieć zabarwienie zielone lub brązowe w różnych odcieniach. Na tym tle mogą znajdować się jasne i/lub ciemne, wzdłużne pasy, lub podłużne rzędy plamek. Spotykane są także osobniki o czarnym ciele, usianym niebieskimi plamkami. Spód ciała jest białawy, żółty lub czerwonawy, często pokryty ciemnymi plamkami, szczególnie na podgardlu. Grzbiet ogona u młodocianych osobników często jest niebiesko zabarwiony. Ciało tej jaszczurki jest masywne. Tułów jest nieco spłaszczony grzbieto-brzusznie. Głowa patrząc z boku jest trójkątna, 1,5 do 1,6 raza tak długa jak szeroka, o silnie spłaszczonej powierzchni czaszkowej. Kark jest szeroki i wysoki. Ogon w przekroju poprzecznym jest okrągły. U samca osiąga długość do 14,3 cm, a u samicy do 12,9 cm. Łuski na grzbiecie są ziarniste, w kształcie owalne, płaskie i gładkie (niewręgowane). W jednym poprzecznym rzędzie jest ich 59 - 91 sztuk. Liczba wzdłużnych rzędów łusek na brzuchu wynosi 6, a poprzecznych 26 - 30. Łuski na ogonie są ostro zakończone. Na spodnich powierzchniach kończyn znajduje się po 16 - 27 otworów udowych z każdej strony. Preferowane siedliska: Zamieszkuje skaliste, skąpo porośnięte roślinnością obszary.

Tryb życia: Gatunek ten prowadzi lądowy, głównie naziemny tryb życia, potrafi jednak bardzo zręcznie wspinać się na skały. Przystosowany jest do życia w skrajnie niekorzystnych warunkach środowiskowych. Wykazuje aktywność dzienną, rzadziej zmierzchową. Jaszczurka ta jest aktywna zasadniczo cały rok, ale w najgorętszych i najzimniejszych okresach roku może zapadać w odrętwienie (odpowiednio: estywację lub hibernację). Na niektórych wyspach jest bardzo ufna w stosunku do człowieka, na innych zaś - bardzo płochliwa. Ukrywa się w wykopanych przez siebie norach lub w szczelinach skalnych. Samce w czasie okresu godów wykazują zachowania terytorialne, odganiając rywali z obranego rewiru.

Pożywienie: Jest gatunkiem wszystkożernym. Zjada różne owady, pajęczaki, rzadziej gekony oraz różne resztki roślinne i inne organiczne (znalezione np. na śmietnikach).

Rozmnażanie: Jest bardzo słabo poznane. Pod koniec maja samica składa 2 - 3 (4) jaj, o wymiarach 11-15 mm na 8,5 mm. Inkubacja w temperaturze 27 - 28 st C. trwa ok. 14 - 38 dni.

Podgatunki: Pomimo że zamieszkuje jedynie wyspy Baleary, w obrębie tego taksonu wyróżnia się około 27 podgatunków.

©  Copyrights by Joanna Mazgajska 2005

Powrót do spisu treści