Alsophylax pipiens (Pallas, 1814)

rodzina: gekony (Gekkonidae)

Występowanie: Gatunek ten w Europie zamieszkuje jedynie obszar na Nizinie Nadkaspijskiej (między rzekami Wołgą i Uralem). Poza Europą gatunek ten występuje w Azjatyckiej części dawnego ZSRR, Mongolii i w północno- zachodnich Chinach.

Cechy morfologiczne: Dojrzałe płciowo osobniki Alsophylax pipiens osiągają długość do 8,8 cm. Samice są nieco większe od samców. Grzbiet u tego gatunku ma zabarwienie bladożółte do brązowego, czasami szarobrązowe. Na tym tle znajdują się niewyraźne, szerokie poprzeczne pręgi w liczbie pięciu, które u niektórych osobników są poprzerywane, tworząc rzędy ciemnych plam. Po bokach głowy, od końca pyska do przednich krawędzi oczu, widoczne są wąskie, żółtawe pasy. Tył głowy odgraniczony jest szarym, poprzecznym pasem. Na kończynach i ogonie występują poprzeczne, ciemne prążki. Spód ciała jest jasny, białawy, częstokroć pokryty cytrynowym nalotem. Głowa i tułów są lekko spłaszczone. Głowa jest stosunkowo duża, a okolice otworów nosowych nie są obrzmiałe. Tułów jest wysmukły. Niezregenerowany (oryginalny) ogon zwęża się symetrycznie od połowy swojej długości do końca. Jego długość stanowi ok.120% długości reszty ciała. Palce u tego gatunku są dość wąskie i proste. Skóra pokryta jest małymi, ziarnistymi łuskami. Na karku, tułowiu i nasadzie ogona między tymi łuskami, słabo wystają większe tarczki, gładkie lub lekko żeberkowane, nie tworząc żadnych regularnych rzędów. Odstępy między poszczególnymi tarczkami są większe niż ich średnice. Aktywne, w pełni rozwinięte gruczoły przedanalne w liczbie 8 - 11 występują u samców, natomiast u samic są nieaktywne i słabiej wykształcone.

Preferowane siedliska: Gekon ten zamieszkuje niziny. W europejskiej części zasięgu żyje przeważnie na obszarach o podłożu wapiennym lub gliniastym, często na zboczach pagórków. Spotykany jest też na kamienistych stepach z bylicami (Artemisia sp.).

Tryb życia: ściśle lądowy, naziemny. Aktywny jest głównie o zmierzchu i nocą, jedynie wiosną, przy zachmurzonym niebie może opuszczać kryjówkę także w dzień. Wykazuje przywiązanie do swojej kryjówki, którą może być szczelina pod kamieniem, szczelina erozyjna w ziemi, itp. Poluje zazwyczaj w bezpośredniej bliskości kryjówki. Zimuje w głębokich szczelinach i norach gryzoni. Hibernacja tego gatunku trwa od października - listopada do marca - kwietnia. Gekon ten wydaje jeden rodzaj dźwięku: przeciągły, metaliczny gwizd, słyszalny głównie w nocy, rzadziej za dnia.

Pożywienie: Zjada głównie owady: prostoskrzydłe, błonkoskrzydłe, owady dwuskrzydłe (larwy i postacie dorosłe), chrząszcze i pajęczaki, w tym małe skorpiony.

Rozmnażanie: Jaja składane są między końcem maja, a końcem czerwca. Samica składa jedno, rzadziej 2 jaja, o wymiarach 6 na 9 mm. Pierwsze młode pojawiają się w lipcu, lecz czas ich inkubacji nie jest znany. Długość młodych po wylęgu wynosi ok. 3 cm.

Podgatunki: brak.

©  Copyrights by Joanna Mazgajska 2005

Powrót do spisu treści